Ubwo Abanyarwanda barwana impande zose z'u Rwanda, bituma ingemu ziba nke mu ngerero

zose. Ariko Urugerero rwo mu Mpanga za Mageregere ni rwo rwarushije izindi zose gusonza.

Ubwo munsi ya Mpanga hakurya ya Nyabarongo hari igikombe kinini cyane kirimo ishyamba,

kikitwa mu Gitabage; hanyuma ingabo zimaze kurembywa n'inzara, bamwe batangira kwambuka

bakajya guhaha hakurya ya Nyabarongo.

Bageze muri rya shyamba rya Rugalika ari ryo Gitabage, bahasanga imboga zitwa imiheka;

bazisoroma rwihishwa. Baraza barateka barafungura. Abandi na bo babimenye baryigabamo

rwihishwa, na bo barasoroma, bateka bihishe ngo hatagira abandi babimenya.

Noneho ba bandi bahamenye mbere, basubiyeyo, bahahurira n'abandi. Igice kimaze kuhamenya

ni bwo gitangiye amarenga yo kujya bavuga ku buryo abandi, batabimenya; bajya kujyamo, bati:

«Mbese sha, i Kiboga muherukayo ryari?! Hanyuma n'abandi bose barabimenya, bigaba muri

iryo shyamba; bararishitura ntihasigara n'agati gahagaze.

Inkuru igera kuri Cyilima y'uko Urugerero rwo mu Mpanga rurya ibiti byitwa imiheka. Cyilima

abyumvise biramubabaza cyane. Atumiza abatware b'Urugerero aho bari hose, bamusanga i

Nduba ya Butare mu Bwanacyambwe bwa Kigali.

Bamaze kugerayo, ababaza igituma ingabo ze zishonje, cyane cyane izo mu Rugerero rw'i

Mageregere mu Mpanga, kuko urwo Rugerero ari rwo rurya ibiti byo mu ishyamba rya Rugalika

; ati: ni ibyo biduteje urubwa mu mahanga!.

Abatware b'Urugerero basubiza Cyilima bati: «Nyagasani turi abatware b'ingerero zawe, ariko

ntituri abatware b'ibihugu byawe!» Cyilima ashinga itegeko ry'ingerero, ati: «Kuva ubu, ingerero

zizajye zigemurirwa, mu gihe nkiriho no mu bandi bami bazabaho nyuma yanjye.

Nuko Cyilima atumiza abatware b'ibihugu bye, abategeka atyo; ati: « Mugemurire ingerero,

utazazigemurira nzamunyaga. Arongera ati : Kandi muzi ko nta munyarwanda utazi gutegeka;

ati: «Ariko uko muri aha mubanze Urugerero rwo mu Mpanga za Mageregere. Arangije,

abatware barikubura; ariko bataha bafite ubwoba.

Ni bwo ingemu nyinshi zisesekaye mu Mpanga ingabo ziranezerwa, zikira umuheka wo mu

Gitabage. Ariko zawukize iryo zina ryafashe; hitwa i Kiboga kugeza n'ubu.

Urugerero rumaze kubona ingemu nyinshi rutuma kuri Cyilima ruti: « Turakwifuza ngo uzaze

mu Rugerero rwacu rwa Mpanga. Nibwo Cyilima ahagurutse i Nduba ajya mu Mpanga n'ingemu

nyinshi: Inzoga, amakoro n' indwanyi (ibimasa, ingumba, n' amapfizi byo kubaga).

Ageze mu Mpanga araza inkera. Mu gitondo agabanya imitwe y'ingabo ingemu yabazaniye. Ku

wundi munsi, bongera kuraza inkera. Cyilima ati: « Nimumbwire icyo mwanshakiraga.

Abahungu, bati: «Tumaze iminsi tudaterwa kandi natwe tudatera; none turagira ngo tukwiture

ibyo uheruka kudukorera» Watubujije kurya imiheka yo ku Rugalika, none intege zacu

zarakomeye.» Turagira ngo dutere u Bugesera na we uhibereye; kandi ni yo ngororano tuguhaye;

nta yindi ngororano twabona irenze kukugabira u Bugesera.

Cyilima abyumvise aramwenyura. Abahungu bati: «Ejo tuzatanga Abatware i Bugesera ! »

Cyilima ati : «Ubwo mwiyemeje kuzatera ejo, nimureke kunywa inzoga nyinshi. Abahungu bati:

«Nimuririmbe dutere u Bugesera; bati: «Ariko Nyagasani nta rundi rugerero dushaka ko

rutwivangamo.

Naho ubwo Abanyabugesera nabo bamenye ko bazaterwa. Bakijya impaka bumva

Abanyabugesera bivugira ku ka rubanda. Intwaro zabo baraziraha batangira kurwana.

Abanyarwanda babanesha uruhenu, barabirukana bapfamo benshi.

Urugerero rw’u Rwanda ni bwo rwimutse rushingwa i Gihinga cya Bugesera; barwita Ingororano

ya Cyilima. Abavuzi b'amacumu baza kubwira Cyilima ko Urugerero rwashinzwe i Gihinga cya

Bugesera. Cyilima arahaguruka abasangayo. Urugerero rw'i Mututu (Mayaga ya Butare) na rwo

rwumvise ko Urugerero rwa Mpanga rwafashe igice kinini cy'u Bugesera, rurambuka rutera

intambike z'u Bugesera. Banyaga inka nyinshi haba n'icyorezo mu banyabugesera. Ariko

ntibararayo basubira i Mututu, iminyago bayoherereza Cyilima ho intashyo ya Mututu.

Aho ni ho rubanda bafatiye, babona ikintu kibabereye iyanga bakagihuhura bavuga ngo :

«Impamba itazakugeza i Kigali uyirira ku Ruyenzi».