gufora umuheto w'inkindi, kwiruka, mbese imirimo ya gihungu yose arayitoza ayimarayo,ndetse

ajya no mu bacuzi kwimenesha amabere; barayasatura barayashiririza ngo adapfundura.

Nyina yamubaza icyo abigirira, undi ati: «None se ko ari jye uri mu kigwi cya data, nintiga

byose uzarengerwa na wundi nde!»

Nuko Ndabaga amaze gukuka ubwangavu abwira nyina, ati: «Ndashaka kujya kuramutsa data,

ambone na njye mubone, kandi mukure ku rugerero; burya yapfuye ntarakura!» Nyina

arabyemera amuha impamba, amushandika abanyabwishaza bagemuriye ababo mu rugerero;

arabikoma barajyana.

Agezeyo asaba abahungu b'ikigero cye kumwereka umuntu witwa Nyamutezi. Abo abajije

baramumwereka: Bararamukanya baranezerwa. Bukeye Ndabaga abaza se, ati: Wabujijwe n'iki

kujya iwawe?»Undi ati: "Mwana wanjye nabuze unkura kandi maze kunanirwa kubera ubusaza».

Ndabaga, ati: «Watashye nkagukura ?» Undi, ati: «Mwana wanjye se ko uri umukwobwa

bakunda!» Ndabaga, ati: «Woye kuvuga ko ndi umukwobwa, uvuge ko ndi umuhungu kuko

imirimo ya gihungu nyishoboye. Se, ati: « Iyo ushoboye ni nk' iyihe?» Undi, ati: «Nko kurasa,

gutera icumu, kwiruka, gusimbuka ati « kandi n' iyo ntashoboye kumenyera iwacu kuko ntari

mfite abayinyigisha, nayigira hano».

Nyamutezi ashaka kumuhinyuza; amuha umuheto ngo arebe ko yamasha, amushingira intego,

Ndabaga arayimasha arayihamya. Amuha agacumu, ati: «Ngaho tera hariya ndebe ko uhageza».

Aratera, se abona araharengeje. Amuha abana bangana na we ngo basiganwe, Ndabaga

arabasiga. Nyamutezi abibonye aramushima, yemera kumwerekana, ati: «Nguyu umukura

wanjye». Umugenga w'urugerero aramwemerera arataha.

Nuko Ndabaga asigara mu rugerero; yiga kwiyereka imyiyereko yariho icyo gihe, yose

arayimenya; aba intore nziza arashimwa arakundwa cyane! Kubera ko yayoborwaga mu byo

akora byose akwumvira akitonda cyane, bahoraga bamutangaho urugero, bituma atanga abandi

kugabana inka nyinshi.

Abandi bana babibonye bamugirira ishyari, kuko abarushije kugabana inka nyinshi kandi aje

vuba. Ubwo harimo n'ab' iwabo bamuzi, bakajya bajujura, bati: «Ubonye Ndabaga ngo aturushe

kugabana kandi ari umukwobwa!»

Ababyumvise babibwira umwami, bati: «Ubanza Ndabaga ngo ari umukobwa!» Umwami ati

«Wenda ni koko, nanjye mbona afite ingingo za gikobwa, kandi n' amabere ye akabije kugira

imoko z' aya gikobwa; si amayusi nk' ay' abahungu! Ariko se mwabimenye mute? «Hari

abararana na we?» Bati: «Ntakunda kugira uwo bararana asasa ukwe kandi n'iyo agiye kunyara

ajya ahiherereye!

Bukeye umwami aramuhamagara, aramubaza biherereye, ati: «Icyo nkubaza ntumpishe» Undi,

ati: «singuhisha » Umwami ati: «Uri umuhungu, cyangwa se uri umukwobwa.» Ndabaga

amagambo aramukomerera pe! aribwira, ati: « Nimubwira ko ndi umuhungu, akandahiza

nkarahira, akambwira ngo mwambarire ubutuku arebe agasanga ndi umukwobwa, kandi

namurahiye ko ndi umuhungu, birambera icyaha gikomeye; Ariko se kandi ko data yavuze ko

ndi umuhungu, nimbihakana ntibimubera icyaya kuko yabeshye ibwami ?

Umwana biramudidanira arashoberwa. Umwami akomeza kumubaza, umwana agira ubwoba,

ariko bigeze aho ahitamo kumubwira ukuri, kuko ari nta kundi yashoboraga kubigenza; ati:

«Nyagasani ndi umukwobwa! Umwami ati: « Ibyawe byari byaranyobeye; narakurebaga

ngasanga ufite ingingo za gikobwa, kandi nabona urasa, utera icumu, wiruka, wiyereka, byose

nkabona ubikorana ubwitonzi nta matwara ya gihungu akurangwaho.

Yungamo, ati: «Cyo mbwira icyatumye wiga imirimo y'abahungu.» Undi ati: « Data yagiye mu

rugerero ndi agahinja, ndinda kumenya ubwenge ntaramubona kandi ubwo nabajije mama, nti

«Data aba he ko ntajya mubona?» Ambwira ko yagiye mu rugerero.

Mubajije igituma adataha, ambwira ko adafite umukura kuko atabyaye umuhungu; ambwiye atyo

numva ngize agahinda kuko atabyaye umuhungu, kandi ko ari nta cyo mariye data; ni bwo

ntangiye kwisatuza amabere no kwitoza imirimo igenewe abahungu kugira ngo nzamucungure;

mbonye maze kugimbuka, mbwira mama ko nshaka kujya kuramutsa data ngo murebe na we

andebe kuko tutari tuziranye.

Mama niko kunyemerera anshandika abagemu bagemurira ababo turazana, mubonye

ndanezerwa, na we aranezerwa. Tumaranye iminsi mike mubaza igituma atagera mu rugo rwe,

ati: «Ni uko nta mwana w' umuhungu nabyaye wo kumbera umukura ngo anshungure!

Ndamubaza, nti: «Ese wanyerekanye nkagukura ugataha ? Ati: «Ntibakunda kuko utari

umuhungu». Ndamusubiza, nti. «Uzavuge ko ndi umuhungu, kuko imirimo ya gihungu nyizi».

Tumaze kubyemeranya, ni bwo anzanye aranyerekana arasezererwa arataha.

Umwami amaze kumvira amagambo ya Ndabaga, atumiza Nyamutezi aramubaza, ati: «Uyu

mwana wawe ni umukobwa cyangwa se ni umuhungu ? Nyamutezi na we abanza kujijinganya

nk'umukobwa we, ariko kuko byari ngombwa kubwira umwami ukuri, ati: Ni umukobwa!

Umwami, ati: «Icyatumye umushyira mu rugerero akajya mu itorero ry'abahungu ni iki?»

Nyamutezi ati: «Ni uko nari maze kunanirwa kubera ubusaza; nari nsigaye meze nk' ishaka

ryameze mu murima w' uburo ryonyine, kuko nari nsigaranye n'abana basa kandi nabonaga uwo

mwana abishoboye!»

Nuko umwami abwira Nyamutezi, ati : «Humura, na none witahire ndagusezereye; umuhakwa

wampaye naramushimye, kandi ndamusiguranye ujyane n'inka zawe wari waramuhayeho

injyishywa».

Kuva ubwo Ndabaga ajya ibwami arererwayo amaze kuba inkumi arongorwa n'umwami

arakundwakara cyane; akiza se, amukura atyo mu iziga ry'ubwishobere; kandi umwami ategeka

ko ibinege bitagira gikura bizajya bisezererwa bigataha kuko ari igisebo kubona u Rwanda

ruhuruza n'abagore kurutabarira.

" Kugera iwa Ndabaga = kugera mu magombe; aho umuntu yiyambaza n'utari ngombwa ngo

amuzigure."